നിരോധിച്ച മരുന്നുകൾ

ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിൽ രോഗശാന്തിക്കായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പല കൃത്രിമ മരുന്നുകളും മനുഷ്യന്റെ നാഡീവ്യൂഹത്തെയും (Nervous system) പ്രതിരോധ സംവിധാനത്തെയും (Immune system) ഗുരുതരമായി ബാധിച്ച ചരിത്രമുണ്ട്. ക്ലിനിക്കൽ പരീക്ഷണങ്ങളിൽ സുരക്ഷിതമെന്ന് കരുതി വിപണിയിലെത്തിയ പല മരുന്നുകളും, ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾ ഉപയോഗിച്ച് തുടങ്ങിയപ്പോൾ മാത്രമാണ് മാരകമായ നാഡീവ്യൂഹ തകരാറുകൾക്കും ഭയാനകമായ അലർജി റിയാക്ഷനുകൾക്കും കാരണമാകുന്നുവെന്ന് കണ്ടെത്തിയത്. 

ഒറ്റപ്പെട്ട കൃത്രിമ തന്മാത്രകളോട് ശരീരം അപ്രതീക്ഷിതമായി പ്രതികരിക്കുമ്പോൾ ജീവൻ തന്നെ അപകടത്തിലാകുന്ന അവസ്ഥകളാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. ഇത്തരം ഗുരുതരമായ പാർശ്വഫലങ്ങളെ തുടർന്ന് ലോകമെമ്പാടും നിരോധിക്കപ്പെട്ട ചില പ്രധാന മരുന്നുകളെയും അവയുണ്ടാക്കിയ ശാരീരിക ആഘാതങ്ങളെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ താഴെ വിശദീകരിക്കുന്നു.

മനുഷ്യന്റെ തലച്ചോറും നാഡീവ്യൂഹവും വളരെ സൂക്ഷ്മവും സങ്കീർണ്ണവുമായ ഒരു ശൃംഖലയാണ്. തലച്ചോറിലെ രാസപ്രവർത്തനങ്ങളെ കൃത്രിമമായി സ്വാധീനിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന മരുന്നുകൾ പലപ്പോഴും വലിയ ദുരന്തങ്ങളിലാണ് അവസാനിച്ചിട്ടുള്ളത്. 

അമിതഭാരം കുറയ്ക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന റിമോനബാൻ്റ് (Rimonabant - ബ്രാൻഡ് നാമം: Acomplia) ഇതിനൊരു പ്രധാന ഉദാഹരണമാണ്. ഈ മരുന്ന് തലച്ചോറിലെ പ്രവർത്തനങ്ങളെ അമിതമായി സ്വാധീനിക്കുകയും, രോഗികളിൽ കടുത്ത വിഷാദരോഗത്തിനും (Severe depression) ആത്മഹത്യാ പ്രവണതകൾക്കും കാരണമാവുകയും ചെയ്തതോടെ ലോകമെമ്പാടും നിരോധിക്കപ്പെട്ടു. വയറിളക്കത്തിന് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ക്വിനിയോഡോക്ലോർ (Quiniodochlor) എന്ന മരുന്ന് ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകളിൽ 'എസ്.എം.ഒ.എൻ' (SMON - Subacute myelo-optic neuropathy) എന്ന ഭയാനകമായ നാഡീരോഗത്തിന് കാരണമായി. ഇത് രോഗികളുടെ കാഴ്ചശക്തി പൂർണ്ണമായും നഷ്ടപ്പെടുത്തുകയും നാഡികളെ എന്നെന്നേക്കുമായി നശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. 

ഉറക്കമില്ലായ്മയ്ക്ക് നൽകിയിരുന്ന മെഥാക്വലോൺ (Methaqualone) എന്ന മരുന്ന് മാരകമായ മയക്കുമരുന്ന് ആസക്തിക്കും നാഡീവ്യൂഹ തകരാറുകൾക്കും പെട്ടെന്നുള്ള മരണത്തിനും കാരണമായതിനാലും പൂർണ്ണമായും പിൻവലിക്കപ്പെട്ടു. കൃത്രിമ രാസവസ്തുക്കളോട് ശരീരത്തിന്റെ പ്രതിരോധ സംവിധാനം അമിതമായി പ്രതികരിക്കുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന ഗുരുതരമായ അലർജികളും ശാരീരിക മാറ്റങ്ങളുമാണ് മറ്റൊരു വലിയ അപകടം. പേശികൾക്ക് അയവ് നൽകാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ക്ലോർമെസാനോൺ (Chlormezanone) എന്ന മരുന്ന് 'ടോക്സിക് എപ്പിഡെർമൽ നെക്രോലൈസിസ്' (Toxic epidermal necrolysis - TEN) എന്ന ജീവൻ അപകടത്തിലാക്കുന്ന അവസ്ഥയ്ക്ക് കാരണമായി. രോഗിയുടെ തൊലി വെന്തുരുകി അടർന്നുമാറുന്ന ഭയാനകമായ ഒരു പാർശ്വഫലമായിരുന്നു ഇത്. 

കടുത്ത വേദനയ്ക്ക് നൽകിയിരുന്ന സോമെപിരാക് (Zomepirac) എന്ന വേദനസംഹാരി പെട്ടെന്നുള്ള മാരകമായ അലർജിക്ക് അഥവാ അനാഫൈലാക്റ്റിക് ഷോക്കിന് (Fatal anaphylactic shock) കാരണമാവുകയും രോഗികൾ പെട്ടെന്ന് മരണപ്പെടുകയും ചെയ്തതോടെ ഉടൻ തന്നെ വിപണിയിൽ നിന്നും ഒഴിവാക്കി. അതുപോലെ, ഹൃദ്രോഗങ്ങൾക്ക് നൽകിയിരുന്ന പ്രാക്ടോലോൾ (Practolol) എന്ന മരുന്ന് കാഴ്ചശക്തി പൂർണ്ണമായും നശിപ്പിക്കുന്നതിനും വയറിനുള്ളിലെ ആന്തരികാവയവങ്ങൾക്ക് ചുറ്റും തകരാറുകൾ (Sclerosing peritonitis) സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനും കാരണമായി.

മനുഷ്യശരീരത്തിന്റെ സങ്കീർണ്ണമായ പ്രവർത്തനങ്ങളിലേക്ക് വീര്യമേറിയ കൃത്രിമ തന്മാത്രകൾ കടത്തിവിടുമ്പോൾ സംഭവിക്കാനിടയുള്ള അപ്രതീക്ഷിതമായ ദുരന്തങ്ങളിലേക്കാണ് ഈ മരുന്നുകളുടെ നിരോധനം വിരൽചൂണ്ടുന്നത്. നമ്മുടെ പ്രതിരോധ സംവിധാനത്തിനും നാഡീവ്യൂഹത്തിനും ഇത്തരം രാസവസ്തുക്കൾ ഉണ്ടാക്കുന്ന ആഘാതം പലപ്പോഴും പൂർവ്വസ്ഥിതിയിലാക്കാൻ കഴിയാത്തതാണ് (Irreversible). ആധുനിക ഫാർമക്കോളജിയിൽ മരുന്നുകളുടെ സുരക്ഷാ നിരീക്ഷണ സംവിധാനം (Pharmacovigilance) എത്രത്തോളം കർശനമായിരിക്കണം എന്നതിന്റെ വ്യക്തമായ ഓർമ്മപ്പെടുത്തൽ കൂടിയാണ് ചരിത്രത്തിലെ ഈ സംഭവങ്ങൾ.

   ഡോ.പൗസ് പൗലോസ് 

(അസോസിയേറ്റ് പ്രൊഫസർ)