जम्बू संग्राहणी रूक्षा कफपित्तास्रदाहजित्।
( भा.प्र )
जम्बूः कषायमधुरा श्रमपित्तदाहकण्ठार्तिशोषशमनी
कृमिदोषहन्त्री।
श्वासातिसारकफकासविनाशनी चविष्टम्भिनी
भवति रोचनपाचनी च।। (रा.नि.)
जम्बू रूक्षा कषायाम्ला कफपित्तातिसारजित्
जाम्बवं मधुरं साम्लं कषायं गुरू शीतलम्
संग्राहि रोचनं रूक्षं कण्ठ्यं च कफपित्तजित्
विष्टम्भि लेखनं वातविबन्धाऽध्मानकृद् भृशम्
(कै.नि.)
कषायमधुरप्रायं गुरु विष्टम्भि शीतलम्|
जाम्बवं कफपित्तघ्नं ग्राहि वातकरं परम्|
( चरक )
जम्बू
Syzygium cuminii
Family : Myrtaceae
Java plum, Jamun
Malayalam: ഞാവൽ Nhaval
Hindi: जामुन
Kannada: ನೇರಳೆ Nerale
Tamil: நாகை Nagai
Telugu: నేరేడు Neredu
Part used: Fruit, seed, leaf, stem bark
Properties :-
Rasa -Kashäya, Madhura, Amla
Guna -Laghu, Rüksha
Virya- Sheeta
Vipãka -Katu
Karma : Vãtavardhaka, Kapha-pitta hara, Grãhi
Astringent, digestive, anthelmintic, febrifuge, anti bacterial, stomachic, carminative, diuretic.
Indications :
Madhumeha, Atisara, Chardi, Raktapitta, Dãha, Vrana
leucorrhoea, fever, skin disease, diabetes(seed), ulcer
Ayurvedic medicines with Jambu as ingredient:-
Puhsyanuga Churnam
Musali Khadiradi Kashayam
Ushirasavm etc
